Nieuws

Door Frits Feuler - Op 30 maart 1979 raakte wereldkampioen handbal Joachim Deckarm 131 dagen in coma na een botsing op het veld in het Hongaarse Tatabanya. De handbalwereld stond even stil. Hij vocht zich dapper een weg terug naar het leven. Komende dinsdagavond staan beide ploegen opnieuw tegenover elkaar, in de hoofdronde van de European League.

Joachim "Jo" Deckarm wordt nog elke dag aan zijn tragedie herinnerd - ook op 30 maart, de verjaardag van een gebeurtenis die zijn leven in één klap voor altijd veranderde. Aan de muur van destijds zijn kamer in het Evangelisches Seniorenzentrum in Gummersbach hangt een vaantje van de club Banyasz Tatabanya uit Hongarije. Sinds 2018 woont hij in Gummersbach nadat zowel zijn vader als moeder waren overleden. Met Gummersbach won Deckarm drie Duitse kampioenschappen (1974-1976) en twee Europese titels (1974 en 1978). Als international kwam hij 104 keer uit voor de nationale ploeg waarin hij 381 treffers maakte.

HET DRAMA VAN EEN HANDBALTOPPER

Deckarm maakte deel uit van het West-Duitse team dat als vierde eindigde in het Olympische toernooi van 1976 en maakte deel uit van het succesvolle team dat in 1978 in Kopenhagen de eerste wereldtitel voor West-Duitsland pakte nadat het favoriete Sovjet-Unie in de finale met 21-19 werd verslagen. Hij speelde in de Deense hoofdstad alle zes wedstrijden en scoorde 28 doelpunten. Tijdens zijn actieve tijd werd Deckarm beschouwd als de beste speler ter wereld. Altijd respect voor medespelers en tegenstanders.

NOODLOTTIG

De carrière van een van 's werelds beste handballer eindigde dus tragisch op die dertigste maart 1979 in een wedstrijd in de halve finale van de Europa Cup Winners' Cup. Gummersbach leidt in de aanval balverlies, maar slaagt erin enkele tellen later de bal in het bezit te krijgen waarna Deckarm, toen 25 jaar, opstoomt naar het Hongaarse doel. Dan gaat het mis, als hij in botsing komt met Tatabanya-verdediger Lajos Pánovics. Beiden hadden meer oog voor de bal dan voor elkaars lichaam, zo is duidelijk op de beelden terug te zien. Na de enorme klap verloor Deckarm onmiddellijk het bewustzijn, waardoor zijn hoofd tegen de grond sloeg, liep een ernstig hoofdtrauma op en lag 131 dagen in coma. Na een lange onderbreking werd het duel uitgespeeld.

Toen hij wakker werd, zat hij feitelijk opgesloten in zijn eigen lichaam, hij kon geen ledemaat bewegen. Hoewel hij niet verantwoordelijk was voor het ongeval en een ernstige heupblessure opliep die zes maanden nodig had om te genezen. Deckarm, als speler van VfL Gummersbach, kwam in botsing met Lajos Panovics en stootte ongecontroleerd met zijn hoofd op de betonnen vloer in de Hongaarse sporthal, die slechts bedekt was met een dunne laag PVC. Deckarm raakte 131 dagen in coma.

Bekijk hier de beelden van dat fatale moment:

https://youtu.be/Xv297ADFJu4

"Na de wedstrijd zaten we allemaal in de kleedkamer en huilden omdat we dachten dat Jo dood was", zei Heiner Brand. Hij heeft sindsdien zijn vriend en collega nooit uit het oog verloren. Het was erg, beelden gingen de wereld over, Deckarm was vanaf dat moment overgeleverd aan artsen en verplegers. De 1,94 m lange kolos moest alles opnieuw leren: eten, spreken, lopen. “Depressies heb ik nooit gekend,” zou hij later meermaals in de Duitse media laten optekenen.

Met enige regelmaat komt de nu 71-jarige, onder begeleiding in de Schwalbe Arena, de thuishaven van ‘zijn’ VfL Gummersbach. Of in de immense Lanxess Arena in Keulen waar bij in 2017 tijdens het WK en in 2024 bij het EK een emotioneel welkom kreeg van de bijna 20.000 fans. Tegelijk vierde hij dan ook zijn verjaardag: 19 januari 1954. “Een party met 20.000 gasten!” En niet alleen Duitse supporters! Iedereen in de hal kent het verhaal achter dat fatale moment dat Deckarm sinds die zaterdagmiddag in een rolstoel deed belanden. Een plekje aan de rand van het speelveld is overal en altijd gereserveerd.

Deckarm vocht zich uiteindelijk een weg terug naar het leven. Hij bleef lichamelijk gehandicapt, maar kreeg zijn mobiliteit terug en is in staat korte interviews te doen. Hij woont in zijn geboorteland Saarbrücken in een tehuis voor gehandicapten. Door de jaren heen ontwikkelde hij een vriendschap met Pánovics, die hem en zijn familie regelmatig in Duitsland bezoekt. Hij heeft hem nooit iets verweten. In 2014 reisde Deckarm in begeleiding van Heiner Brand naar Tatabanya voor een documentaire waarbij hij Pánovics opnieuw ontmoette. Ze waren samen in de hal, in de kleedkamer, Lajos gaf nog eens de plek aan waar de fatale botsing plaats vond. In 2004 ontvingen de twee al een eervolle prijs van het International Fair Play Committee.

VfL Gummersbach heeft ter ere van Joachim Deckarm 4 februari 2014 uitgeroepen tot “Joachim Deckarm Tag”. Een mooi eerbetoon aan een handballer die helaas maar kort zijn talenten kon etaleren. 

Deckarm wordt na 46 jaar niet vergeten. Een idool voor elke handballer. “Ich will, ich kann, ich muss,” luidt zijn levensmotto. De beelden van dat fatale moment in de 22e minuut heeft Deckarm echter nooit terug willen zien.

PROGRAMMA IN GROEP 4:

17-02: Flensburg - Toulouse; Tatabanya - Gummersbach

25-02: Toulouse - Flensburg; Gummersbach - Tatabanya

04-03: Flensburg - Gummersbach; Tatabanya - Toulouse

STAND:

1. Flensburg (3-6); 2. Toulouse (3-4); 3. Gummersbach (3-2); 4. Tatabanya (3-0).

De nummer een van elk van de vier groepen gaat naar de kwartfinale; de nummers 2 en 3 spelen in de tussenronde, de achtste finales. De vier winnaars plaatsen zich voor de kwartfinales. Het finaleweekeinde is op 24 en 25 mei in Hamburg.

cover foto's archief HSP